DEALL eich dyletswydd gofal

Bydd dilyn eich Dyletswydd Gofal tuag at eich gwastraff yn eich diogelu rhag cael dirwy neu rhag cael eich erlyn a bydd yn helpu i sicrhau bod yr unigolyn neu’r busnes sy’n gwaredu eich gwastraff yn gwneud hynny’n ddiogel, yn gyfreithlon ac yn gyfrifol.
 

deiliaid tai

Mae gennych chi ddyletswydd gyfreithiol i wneud yn siŵr  bod yr unigolyn sy’n cludo eich gwastraff i ffwrdd yn gludwyr gwastraff cofrestredig.

Os ydych chi’n rhoi eich gwastraff i rywun arall, mae’n rhaid i chi wneud yn siŵr bod yr unigolyn neu’r busnes wedi ei gofrestru gyda Cyfoeth Naturiol Cymru.

Gofynnwch i’r unigolyn neu’r busnes ddangos tystiolaeth eu bod wedi’u cofrestru i gludo neu dderbyn gwastraff. Yn well byth, dylech gadarnhau’r manylion eich hun drwy fynd i naturalresources.wales/checkWaste. Dylech nodi eu henw hefyd (neu enw’r busnes), y math o gerbyd a chofrestriad. Hefyd, dylech gofnodi’r dyddiad y cafodd eich gwastraff ei gludo i ffwrdd a gofyn iddyn nhw i ble mae eich gwastraff yn mynd.

Mae rhif trwydded cludydd gwastraff cofrestredig yn dechrau gyda CBD ac yn gorffen gyda rhwng 1 a 6 rhif. Bydd gweithredwyr gwastraff dilys a chyfrifol yn hapus i ddarparu’r wybodaeth hon i chi.

Os ydych chi’n methu â bodloni eich dyletswydd gofal ynghylch gwastraff eich aelwyd, gallech dderbyn Hysbysiad Cosb Benodedig o £300 neu ddirwy diderfyn os cewch eich erlyn.

perchnogion busnes

Mae unrhyw wastraff sy’n cael ei gynhyrchu yn sgil gweithgarwch masnachol yn cael ei ddosbarthu yn wastraff busnes ac yn amodol ar reolau mwy caeth na gwastraff gan ddeiliaid tai.

Er enghraifft, gall fod yn wastraff a gynhyrchir gan ffatri, swyddfa, siop, bwyty, salon trin gwallt neu rywun sy’n rhedeg busnes bach neu ganolig eu hunain o’u cartref.
 
Wrth waredu gwastraff busnes, mae gennych chi ddau ddewis:

Dewis 1 - Gwaredu eich gwastraff eich hun drwy gofrestru fel cludydd gwastraff a’i gludo i safle awdurdodedig.
Dewis 2 - Cael rhywun i’w gasglu a’i waredu ar eich rhan drwy dalu am wasanaeth cludydd gwastraff cofrestredig.
 
Gyda’r naill ddewis a’r llall, mae’n rhaid i chi lenwi a chadw dogfennau gwastraff (a elwir yn nodiadau trosglwyddo). Gall swyddog awdurdodedig o Cyfoeth Naturiol Cymru neu’r Awdurdod Lleol ofyn i chi ddangos y cofnodion hyn ar unrhyw adeg ac mae’n drosedd peidio â gwneud hynny.

Roedd Taclo Tipio Cymru’n argymell bod pawb sy’n cynhyrchu gwastraff neu’n trin gwastraff fel rhan o weithgarwch masnachol yn darllen y ddogfen 'Cod Ymarfer Dyletswydd Gofal Gwastraffi ddeall yr hyn sy’n ofynnol.
 

LANDLORDIAID

Fel landlord, mae eich eiddo rhent yn cael ei ddosbarthu fel busnes a bydd unrhyw ddeunydd gwastraff a ddaw o’i glirio a’i gynnal a’i gadw yn cael ei ddosbarthu fel gwastraff busnes. Mae’n rhaid i’r deunyddiau gwastraff hyn gael eu rheoli a’u gwaredu’n ddiogel, yn gyfreithiol ac yn gyfrifol.

Mae’n rhaid i chi ddilyn y Ddyletswydd Gofal ynghylch gwastraff fel y disgrifir hi uchod ar gyfer Perchnogion Busnes.

Mae’n arfer da hysbysu eich tenant y dylen nhw waredu eu gwastraff yn gyfrifol yn unol â chanllawiau’r Awdurdod Lleol, mae canllawiau pellach ar gyfer tenantiaid ar gael dan ein hadran landlordiaid.

Mae’n rhaid i unrhyw wastraff o glirio a chynnal a chadw eich eiddo gael ei gludo i gyfleuster gwastraff sydd wedi’i awdurdodi i dderbyn y math hwn o wastraff. Dylech ofyn i’ch Awdurdod Lleol a oes ganddyn nhw gyfleusterau y gallwch eu defnyddio.
 

cludWYR gwastraff

Os ydych chi’n cludo gwastraff neu fetel sgrap fel rhan o’ch busnes, efallai y bydd angen i chi gofrestru fel Cludydd Gwastraff gyda Cyfoeth Naturiol Cymru. Mae yna system ddwy haen ar gyfer cofrestru yn seiliedig ar lefel y risg i’r amgylchedd.

Bydd gwefan Cyfoeth Naturiol Cymru yn eich helpu i benderfynu a oes angen i chi gofrestru, ac os felly, pa lefel cofrestru sy’n briodol i chi. Ewch i cyfoethnaturiol.cymru a chwilio am ‘cludydd gwastraff’. Gallwch gofrestru ar-lein neu gysylltu â Cyfoeth Naturiol Cymru am ragor o wybodaeth ar 0300 065 3000.

Gallai cludo gwastraff heb gofrestru fel Cludydd Gwastraff Trwyddedig arwain at gael eich erlyn a dirwy diderfyn

Dylech gludo gwastraff i safle trwyddedig yn unig. Mae’r safleoedd hyn yn ei gwneud yn ofynnol i chi fod yn Gludydd Gwastraff cofrestredig a bydd i chi fod â’r dogfennau gwastraff priodol.

Byddwch angen sicrhau eich bod yn llenwi dogfen wastraff hefyd, fel nodyn trosglwyddo, ar gyfer pob llwyth o wastraff rydych chi’n ei drosglwyddo i eraill. Gall fod yn gopi caled neu gellir ei wneud drwy’r system Dyletswydd Gofal Electronig (EDoC). Dylid cadw dogfennau gwastraff am 2 flynedd o leiaf. Dylid cadw’r dogfennau am o leiaf 6 blynedd os yw’r gwastraff yn beryglus.

Mae’n rhaid i unrhyw un sy’n casglu metel sgrap gael trwydded casglwr gyda’u Hawdurdod Lleol a chael copi i’w arddangos ar eu cerbyd. Mae hyn yn eich galluogi i weithredu fel casglwr yn ardal yr Awdurdod Lleol dan sylw. Mae’n rhaid cael trwydded ar wahân gan bob Awdurdod Lleol yr ydych chi am weithredu ynddynt.

Mae peidio â chofrestru, os yw hynny’n ofynnol, yn drosedd. Am ragor o wybodaeth am y cais a’r ffi, mae’n rhaid i chi gysylltu â’ch Awdurdod Lleol.

Cyfanswm y gosb am dipio’n anghyfreithlon yw £50,000 a charchar am hyd at 12 mis.

Ar gyfer y troseddau tipio anghyfreithlon mwyaf difrifol, does dim cyfyngiad ar y ddirwy erbyn hyn a gallwch dderbyn hyd at 5 mlynedd o garchar.

Ymunwch â'n e-gylchlythyr

Tanysgrifiwch